[ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΛΕΣΒΟ]

Λέσβος (Μυτιλήνη)

Η Λέσβος ήταν το βασίλειο του Μάκαρα. Ο Μάκαρας είχε πέντε κόρες, τη Μυτιλήνη, Μήθυμνα, Ίσσα, Αντίσσα και Αρίσβη και τέσσερις γιους τον Ερεσό, τον Κυρδόλαο, τον Νέανδρο και Λεύκιππο. Ορισμένες από τις κυριότερες αρχαίες πόλεις του νησιού πήραν τα ονόματα τους από τα παιδιά αυτού του βασιλιά.

Τα προϊστορικά χρόνια το νησί είχε διάφορα ονόματα, όπως Πελασγία, Μακαρία, Αιολίς κ.ά. Κατά τη διάρκεια του Τούρκικου ζυγού, οι Τούρκοι ονόμασαν το νησί Altin Antasi που σημαίνει Χρυσό Νησί. Το σημερινό όνομα της Λέσβου προέρχεται σύμφωνα με μια εκδοχή από την φοινικική λέξη esvou που σημαίνει επτά, ενώ σύμφωνα με μια άλλη εκδοχή το όνομα προέρχεται από την λέξη λέσπις που σημαίνει πολύτιμος λίθος. Ο Σικελός ιστορικός Διόδωρος αναφέρει ότι το νησί πήρε το όνομά του από τον Λέσβο, γιο του Θεσσαλού βασιλιά Λάπηθου, ο οποίος παντρεύτηκε την κόρη του Μάκαρα, Μήθυμνα.

Η ζωή στη Λέσβο, όπως αποκάλυψαν αρχαιολόγοι από ανασκαφές στη Θέρμη, ξεκίνησε το 3000 π.Χ. και ο πολιτισμός αυτός ήταν παρόμοιος με αυτόν της Τροίας ή των Μυκηνών. Οι πρώτοι κάτοικοι του νησιού ήταν οι Πελασγοί από το Άργος ή τη Θεσσαλία. Τους Πελασγούς ακολούθησαν οι Μάκαρες (γύρω στο 1826 π.Χ.), οι οποίοι ενώθηκαν με τους Πελασγούς, υπό τον ηγέτη των Πελασγών, Λέσβο. Τα Πελάσγια τείχη που βρέθηκαν στις τοποθεσίες Περάδος, Κεράνια, Αρίσβη και Τσίνια μαρτυρούν την ύπαρξη των Πελασγών στο νησί.

Γύρω στο 1680 π.Χ. κατά τη διάρκεια της καταστροφής του Δευκαλίωνα το νησί ερημώθηκε. Το 1507 π.Χ. ο Ξάνθος μαζί με τους ακολούθους του κατοίκησαν στο νησί. Μεταξύ 1393-1184 π.Χ. κατοικήθηκε από τους Αχαιούς, ενώ το 1290 π.Χ. ο Ετεοκλής βοήθησε στο να αποκτήσει η Λέσβος την ανεξαρτησία της.

Η Λέσβος πολέμησε στο πλευρό της Τροίας κατά τη διάρκεια του Τρωικού πολέμου. 60 χρόνια αργότερα, μετά τη πτώση της Τροίας, κατοίκησαν στο νησί οι Αιολείς. Εκείνη την εποχή το νησί ευημερούσε, το βασίλειο αυτό δε κατάκτησε ολόκληρο το δυτικό τμήμα της Μικράς Ασίας. Ο Πενθιλίδης, κυβέρνησε στο νησί μέχρι που τον δολοφόνησε ο Μεγακλής. Τους κλασικούς χρόνους η Λέσβος ήταν μια μεγάλη ναυτική δύναμη και κυριάρχησε για 60 χρόνια στο Αιγαίο. Τα πλοία της έφτασαν μέχρι τη Μαύρη Θάλασσα. Το νησί είχε τότε πολλούς κατοίκους, οι Τέχνες δε και τα Γράμματα γνώριζαν μεγάλη άνθηση. Οι Λέσβιοι είχαν δημιουργήσει αποικίες στις απέναντι Μικρασιατικές ακτές. Το 527 π.Χ. κατέλαβαν οι Πέρσες το νησί, το οποίο τον ίδιο χρόνο πήρε μέρος σε μάχες κατά της Αιγύπτου. Το 479 μετά τη Μάχη της Μυκάλης η Λέσβος απελευθερώθηκε. Αργότερα έγινε μέλος της Αθηναϊκής Συμμαχίας. Το 404 π.Χ. το νησί υποτάχτηκε στους Σπαρτιάτες, για λίγα χρόνια όμως, αφού το κατέλαβαν ξανά οι Αθηναίοι και ξανά οι Πέρσες, μέχρι που απελευθερώθηκε από τους Μακεδόνες του Μ. Αλεξάνδρου.

Το 168 π.Χ. οι Ρωμαίοι κατέστρεψαν το νησί, ενώ το 88 π.Χ. κατάφερε να σταθεί πάλι στα πόδια του και να γνωρίσει οικονομική και πολιτιστική ανάπτυξη.

Στα βυζαντινά χρόνια το νησί δέχθηκε εισβολές από Σαρακηνούς, Τούρκους, Ενετούς και Φράγκους.

Η Λέσβος γνώρισε και άλλες δύσκολες στιγμές μέχρι που ο Φραντζέσκο Γατελούζος της Γενεύης, γαμπρός του σπουδαίου Βυζαντινού Αυτοκράτορα Ιωάννη Παλαιολόγου, κληρονόμησε το νησί το 1354 και ανάλαβε την κυριαρχία του. Όλο αυτό το διάστημα η ζωή κυλούσε ήρεμα στο νησί μέχρι που οι Τούρκοι κατέλαβαν την Λέσβο, τον Οκτώβριο του 1462.

Η Λέσβος απελευθερώθηκε πάλι το 1912 και δόθηκε στην Ελλάδα το 1923. Το 1941 κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου κατέλαβαν οι Γερμανοί το νησί και 3 χρόνια αργότερα ήρθε τελικά η πολυπόθητη ελευθερία στη Λέσβο.

Από τα αρχαία χρόνια η Λέσβος είχε σημαντική πολιτιστική κληρονομιά. Ο Πιττακός (627 π.Χ.), ένας από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας, ήταν από τη Λέσβο, όπως επίσης ο λυρικός ποιητής Αλκαίος (610 π.Χ.) και η ποιήτρια Σαπφώ (612 π.Χ.), την οποία αποκαλούσαν 10η Μούσα. Επίσης οι μουσικοί Τέρπανδρος και Αρίων, ο ιστορικός Ελλάνικος και ο φιλόσοφος Θεόφραστος. Από τη σύγχρονη πολιτιστική ζωή της Λέσβου ξεχώρισαν ο Στρατής Μυριβήλης, ο Οδυσσέας Ελύτης, ο ζωγράφος Θεόφιλος και άλλοι.

Η Λέσβος, το τρίτο κατά σειρά μεγαλύτερο νησί της χώρας μετά τη Κρήτη και την Εύβοια, θα σας συγκινήσει με τις έντονες εναλλαγές και αντιθέσεις του. Είναι ένα ήρεμο νησί με πλούσια πολιτιστική και πολιτισμική κληρονομιά και ένα ένδοξο ιστορικό παρελθόν.

<επιστροφή>